In gesprek met morgen

Welke plaats bekleedt de wetenschap in het dagelijkse leven? Welke nieuwe wegen bewandelt ze? Hoe wordt er over recente bevindingen gecommuniceerd? En wat is de rol van de universiteit hierbij? Het interfacultaire college Lessen voor de eenentwintigste eeuw wil iedereen die belangstelling heeft voor wetenschappelijk onderzoek informeren over wat er op dit moment gebeurt in verschillende wetenschappelijke disciplines. Welke mogelijkheden zijn er bijvoorbeeld voor ICT en e-health? Hoe ontraadselen geologen de oudheid? Wat is de invloed van de economische crisis op de voedselcrisis? Wat zijn ‘sportcommunities'? Hoe luisteren onze hersenen? Of wat is het beleid omtrent taal en vertalen in de 21e eeuw? De zestiende editie van deze succesvolle lessenreeks biedt een verhelderende kijk op zeer gevarieerde thema's, zoals intellectuele eigendom, zestig jaar Bondsrepubliek Duitsland, de mens als evolutionaire knutselaar, multiculturele verschillen in de publieke ruimte, moleculaire psychologie, theologie en muziek of online monitoring van levende organismen.

"In gesprek met morgen" was written by Bart Raymaekers.

Bart Raymaekers is professor in moral philosophy and philosophy of law at the Institute of Philosophy, KU Leuven.

Bart Raymaekers is hoogleraar aan het Hoger Instituut voor Wijsbegeerte aan KU Leuven. - Hoger Instituut van Wijsbegeerte, KU Leuven

Yes, "In gesprek met morgen" is part of the "Lessen voor de eenentwintigste eeuw" series. It's book 16 in the series.

Het interfacultair college 'Lessen voor de 21ste eeuw' wil alle belangstellenden de mogelijkheid bieden na te denken over de grote vragen aan het begin van de 21ste eeuw. Vanuit verschillende wetenschappelijke disciplines wordt in 13 lessen toekomstgericht gereflecteerd over mens, maatschappij en wetenschap. Elk jaar komen andere thema's aan bod die vanuit diverse invalshoeken worden benaderd. Dit initiatief biedt een unieke gelegenheid om over de grenzen van de vakdisciplines heen de horizon te verruimen en het aspect algemene vorming aan de universiteit gestalte te geven. Specifiek en bijzonder motiverend is het feit dat studenten uit alle faculteiten deze interfacultaire lessencyclus als keuzevak - met het daarbij behorende examen - kunnen opnemen in hun individueel studieprogramma (ISP). Deze lessenreeks richt zich verder ook tot alle leden van de universitaire gemeenschap en andere belangstellenden om aldus bij te dragen tot de realisatie van het idee van de Universitas omnium scientiarum.

Voorwoord

ICT en eHealth
Nieuwe wegen voor de wetenschap
Bart De Moor & Olivier Gevaert

Trends en uitdagingen
Health Decision Support Systemen: Klinisch, ambulant en beleidsondersteunend
Besluit

Hoe geologen de Oudheid ontraadselen
Patrick Degryse

Natuurwetenschappen en archeologie
Methode
Materialen
Interdisciplinariteit
Bibliografie

De mens als evolutionaire knutselaar
Filip Volckaert

Wat is evolutie en evolutionaire biologie?
Wat is een evolutionaire knutselaar?
Wat is de motor van biologische evolutie?
Resistentie tegen infecties en vreemde stoffen
Verstoorde soortvorming
Niet duurzaam oogsten
Sporen van selectie bij de mens
Waarom zou evolutie van tel zijn?
Bibliografie

60 jaar Duitse Bondsrepubliek
Het einde van een historische Sonderweg?
Georgi Verbeeck

Een Duitse ‘Sonderweg'
‘Stunde Null' en wederopbouw (1945 - 1949)
Een bescheiden ‘Bonner Republik': de oude Bondsrepubliek Duitsland (1949-1989)
Het ‘andere Duitsland': de Duitse Democratische Republiek (1949-1989)
Eén vaderland voor twee staten?
Iedere staat zijn eigen verleden
Het Duitse wonder: van vreedzame revolutie naar nationale eenmaking (1989-1990)
De erfenis van de hereniging
De ‘Berliner Republik' op zoek naar een herwonnen normaliteit
Bibliografie

Sport light
De opkomst van lichte organisaties in de sport
Jeroen Scheerder & Maarten van Bottenburg

Probleemstelling
De opkomst van lichte gemeenschappen
Beweging in de sport
Loopsport als prototype van een lichte sportgemeenschap
Lichte gemeenschappen in de sport als uitdaging en opportuniteit voor aanbieders
Uitleiding
Noten
Bibliografie

Multiculturele verschillen in de publieke ruimte
Rudi Visker

Onze gangbare idee van publieke ruimte is ambivalenter dan ze voorwendt
Rouwen en religieuze symbolisatie
On-mondigheid en de fundamentalistische reactie daarop
Kymlicka over niet-neutraliteit
Structuur van het (eigen) verschil
Verschillen verruimtelijken
Bibliografie

Taal, vertaling en beleid in de XXIe eeuw
Reine Meylaerts

Inleiding
Taal, vertaling en institutionalisering
Institutionele eentaligheid en verbod op vertaling
Vertalen voor de minderheden
Institutionele meertaligheid?
Conclusie
Bibliografie

Onze hersenen en ons gedrag
Moleculaire psychologie en neuroplasticiteit
Rudi D'Hooge

Twee unificaties
‘Humans are learning animals'
Leren, geheugen en synaptische plasticiteit
Moleculaire psychologie van de eenentwintigste eeuw
Bibliografie

Het snelle slakkenhuis
Hersenen, tijd, en horen
Philip Joris

Inleiding
Haarcellen: omzetting van mechanische trillingen naar elektrische signalen
Gehoorzenuw: invoer naar het centrale zenuwstelsel
Cochleaire nucleus: versterking van de temporele code
Interaurale vergelijkingen voor ruimtelijk horen
Bovenste olijfkernen: temporele vergelijkingen tussen de twee oren
Temporele mechanismen in andere aspecten van horen
Temporele codering en menselijk gehoorverlies
Samenvatting en conclusie
Bibliografie

Online monitoring van levende organismen
Van intensive care tot wielrennen en formule 1
Daniel Berckmans

Enkele inleidende begrippen
Levende organismen zijn ‘citd-systemen'
‘Real time' modellering van levende organismen
Voorbeelden van automatische online monitoring van dieren
Toepassingen van online monitoring op de mens
Actieve beheersing van het gedrag van levende organismen
Besluiten
Bibliografie

Het gesprek tussen theologie en muziek
Een multidisciplinaire analyse van de Via Crucis van Franz Liszt (1811-1886)
Peter De Mey & David J. Burn

Woord vooraf: het gesprek tussen theologie en muziek
Biografische achtergrond
De kruiswegdevotie als achtergrond voor de Via Crucis
De Via Crucis tegen de achtergrond van negentiende-eeuwse plannen om de katholieke kerkmuziek te hervormen
Traditie en vernieuwing in de Via Crucis
De theologische betekenis van Liszts meesterwerk
Besluit
Bijlage: Structuur en tekst van de Via Crucis
Bibliografie

Voedselcrisis en economische crisis
Jo Swinnen & Anneleen Vandeplas

Inleiding
Oorzaken
Verband met de financiële crisis
Lessen voor de toekomst
Beleidskwesties
Noten
Bibliografie

Wat is een universiteit?
Over de res publica en het publiek maken van dingen
Jan Masschelein

Historische uitvindingen
De idee ‘universiteit': het college als publieke aarzeling
De kwestie van de universiteit vandaag: mobilisering en virtualisering
Bibliografie

Lijst van de auteurs

The Digital Object Identifier (DOI) for "In gesprek met morgen" is 10.11116/9789461660435.