Musiceren is topsport

Praktische en wetenschappelijk onderbouwde gids voor mentale weerbaarheid bij muzikanten

Anno 2021 vind je nog maar weinig topsporters die zich niet laten omringen door een team van experten zoals coaches, (para)medici, voedingsdeskundigen en sportpsychologen. In de muziekwereld echter blijft dit in grote mate een rariteit, ook al vertonen beroepsmuzikanten zeer sterke gelijkenissen met professionele sporters. Ook zij staan in een stressgevoelig beroep dat naast talent vooral hard werken en discipline vraagt. Mentaal sterk zijn – in denken, voelen en doen – is voor beroepsmuzikanten even belangrijk als voor topsporters.

Met Musiceren is topsport reikt Bert De Cuyper essentiële denkkaders aan uit de (sport)psychologie die muzikanten op alle niveaus kunnen helpen om hun zelfkennis te vergroten en hun zelfsturing te versterken. Deze handvatten bestrijken het hele alfabet, van a tot z, van angst tot zelfvertrouwen. Podiumvrees, mentale veerkracht, perfectionisme, overtraining, het ontwikkelen en bewaken van de stress-herstelbalans, … het komt allemaal aan bod. Rijk gestoffeerd met levendige details uit biografieën van topmusici en persoonlijke getuigenissen van jonge en ervaren beroepsmuzikanten over de diverse genres heen (klassiek, jazz, musical, pop) is dit boek een must voor eenieder die zich muzikaal op of naast het podium begeeft en die beter wil leren omgaan met het prestatieaspect in het (beroeps)leven.

“Elk optreden, elke wedstrijd wil je er staan. Vanuit het perfectionisme en de passie die sporters en muzikanten gemeen hebben, wil je telkens het beste geven.” Herbekijk het gesprek met Bert De Cuyper tijdens de Boekathon.

“Er zijn veel parallellen tussen de sport- en de muziekwereld. Het betreft voor beide takken zeer gepassioneerde gedreven mensen die, vaker dan hen lief is, moeten ervaren dat hun optreden, wedstrijd niet de juiste weerspiegeling is van hun talenten en hard werken.” Herbekijk het gesprek met Bert De Cuyper tijdens de uitzending van de halve finale van de Koningin Elisabethwedstrijd (KEW) op Canvas.

Woord vooraf

Interviews

ANGST
Plankenkoorts – Podiumvrees

BLESSURES
Impact – Blessuremanagement

COMMUNICATIE
Woorden – Lichaamstaal – Ruis

DENKEN
(Ir)rationele denkpatronen – Gedachtetraining – Mindfulness

EMOTIES
Startknoppen en gevolgen – Emotiemanagement

FAMILIE
Ouder-kindrelatie – Verwachtingen, steun en druk

GEHEUGEN
Inprenten – Opslaan – Oproepen

HERSTEL
Stress-recoverybalans

INDIVIDU
Stereotypering

JONG BEGINNEN
Early specialisation – Early diversification

KARAKTER
Wilskracht – Discipline – Doorzettingsvermogen

LERAARS
Leerprocessen – Inspireren

MOTIVATIE
Drijfveren – Psychologische basisbehoeften

NEDERLAGEN
Veerkracht – Mindset – Stressinenting

OMGEVING
Collega’s – Publiek – Critici

PASSIE
Harmonieuze passie – Obsessieve passie

QUARANTAINE
Isolement – Herbronning – Waarden

ROUTINES
Rituelen – Bijgeloof

SAMENSPEL
Groepsidentiteit – Sociaal lanterfanten – Billijkheid

TRAINING
Mentale vaardigheden – Zelfspraak – Verbeelding

UITDAGINGEN
Resultaatdoelen – Prestatiedoelen – Procesdoelen

VERKLARINGEN
Oorzakelijke toeschrijvingen – Attributietraining

WEDSTRIJDEN
Motieven – Competitiviteit

XX EN XY
Seksestereotypen – Schoonheidsideaal

YOGA
Ademhalingsoefeningen – Lichamelijke ontspanningstechnieken

ZELFKENNIS
Zelfvertrouwen

Noten
Literatuur
Woorden van dank
Personenregister

Bert De Cuyper

Bert De Cuyper is emeritus professor sportpsychologie aan de KU Leuven en gastdocent aan LUCA Campus Lemmens School of Arts. Hij is auteur van verschillende boeken over communicatie- en emotiemanagement in de (top)sport en heeft meer dan 30 jaar ervaring in mentale begeleiding van topsporters.

Griet Baert

Griet Baert is historica met een passie voor boeken en muziek.

Linde Verjans

Linde Verjans is als violiste verbonden aan het Antwerp Symphony Orchestra en aan verschillende ensembles, waaronder het Triunfal Quintet. Ze geeft les aan de Academie van Borgerhout.