Dat is pedagogiek
Actuele kwesties en sleutelteksten uit de westerse pedagogische traditie van de 20ste eeuw
Jan Masschelein (Editor),
**Onmisbaar referentiewerk voor pedagogen en iedereen met interesse in het pedagogisch denken.
**
. anthologie van meer dan 40 sleutelteksten uit verschillende pedagogische domeinen
. basiswerk voor wie pedagogiek studeert, voor wie pedagogisch werkzaam is of voor wie interesse heeft in het pedagogisch denken
. geschikt voor zowel academische als professionele master- en bacheloropleidingen die te maken hebben met pedagogische vraagstellingen
. inspiratiebron voor leerkrachten, opvoeders, ouders en iedereen die werkzaam is in de pedagogische of sociale hulpverleningscontext **
Pedagogische praktijken en instellingen zoals de school, het gezin, de universiteit, de zorg, en het jeugd- en volwassenenwerk ondergaan grondige veranderingen. Ze stellen de pedagogiek voor de uitdaging om met deze veranderingen zowel theoretisch als praktisch om te gaan. In Dat is pedagogiek vindt de lezer hiertoe de nodige inspiratie. In het boek worden de belangrijke teksten uit de westerse pedagogische traditie van de 20ste eeuw samengebracht, in Nederlandse vertaling en voorzien van een korte introductie en situering. Het zijn stuk voor stuk sleutelteksten die tot op vandaag betekenisvol en actueel zijn. Ze stimuleren en voeden discussies binnen de pedagogiek. Tegelijk vormen de verzamelde en vertaalde tekstfragmenten ook een handig referentiewerk voor wie pedagogiek studeert, voor wie pedagogisch werkzaam is of voor wie interesse heeft in het pedagogisch denken van de 20ste eeuw.
Vraag een proefhoofdstuk in PDF-formaat aan via marketing@upl.be.
**Teksten van Hannah Arendt, Klaus Mollenhauer, Paulo Freire, Jacques Rancière, Philippe Ariès, Carl Rogers, Martin Buber, Theodor Litt, Martinus Langeveld, Richard Peters, Janusz Korczak, Émile Durkheim, Michael Apple, Georg Kerschensteiner, Jerome Seymour Bruner, Michel Serres, Seymour Papert, Basil Bernstein, Paul Willis, Pierre Bourdieu, John Dewey, Alexander Sutherland Neill, Erving Goffman, Ivan Illich, Michel Foucault, Henk Michielse, Célestin Freinet, Aïda Vasquez, Fernand Oury, Lee S. Shulman, Donald Schön, Hermann Giesecke, Henry Giroux, Hans Achterhuis, Burrhus Frederic Skinner, Jean Piaget, Lev Vygotskij, Maria Montessori, Philippe Meirieu, Elliot W. Eisner, Philip J. Idenburg, Leon Van Gelder, Wim ter Horst, Paul Natorp en Jack Mezirow.**
Ingeleid door Orhan Agirdag, Carlijne Ceulemans, Jan Elen, Pol Ghesquière , Mariette Hellemans, Geert Kelchtermans, Jan Masschelein, Wouter Pols, Stefan Ramaekers, Maarten Simons, Marcel Spierts, Pieter Verstraete, Wim Wardekker en Danny Wildemeersch
TER INLEIDING
DE KWESTIE VAN EMANCIPATIERedacteurs: Mariette Hellemans en Jan Masschelein
Inleiding
1958 Hannah ArendtTussen verleden en toekomst
De crisis van de opvoeding
1972 Klaus MollenhauerTheorieën over het opvoedingsproces
Het kind en zijn kansen
1968 Paulo FreirePedagogie van de onderdrukten
Het “bankconcept” van de opvoeding als instrument van de onderdrukking. Premissen en kritiek
1987 Jacques RancièreDe onwetende meester
Een intellectueel avontuur
DE KWESTIE VAN GELIJKWAARDIGHEIDRedacteurs: Stefan Ramaekers en Danny Wildemeersch
Inleiding
1960 Philippe ArièsDe ontdekking van het kind: Sociale geschiedenis van school en gezin
Over het ontstaan van een tweede opvoedingsmilieu
1960 Carl Rogers en Martin BuberCarl Rogers in gesprek met Martin Buber
Over gelijkwaardigheid in de dialoog
1927 Theodor LittLeiding geven of laten groeien
Een verduidelijking van het pedagogisch grondprobleem
1945 Martinus LangeveldBeknopte theoretische pedagogiek
Plaatsvervanging van de toekomst van het kind
1959 Richard PetersAutoriteit, verantwoordelijkheid en onderwijs
Onderwijs als initiatie
1919 Janusz KorczakHoe houd je van een kind
De kinderrechtbank
DE KWESTIE VAN CURRICULUMRedacteurs: Maarten Simons en Wim Wardekker
Inleiding
1922 Émile DurkheimDe educatie, haar aard en haar rol
Educatie, methodische socialisatie en de rol van de staat
1981 Michael AppleDe vorm van het curriculum en de logica van de technische controle
Curriculum, leraarschap en controle
1906 Georg KerschensteinerDe waarde van productieve arbeid voor de opvoeding
Arbeid en opvoeding
1961 Jerome Seymour BrunerHet opvoedingsproces
Het belang van structuur en de bereidheid tot leren
1991 Michel SerresTroubadour: Enkel, dubbel en gekruist
Grootbrengen
1980 Seymour PapertComputers en kinderen
Computers, denken en programmeren
DE KWESTIE VAN DEMOCRATISERINGRedacteurs: Carlijne Ceulemans en Orhan Agirdag
Inleiding
1971 Basil BernsteinKlasse, codes en controle: Theoretische studies naar een sociologie van de taal
Een socio-linguïstische benadering van socialisatie: met enige verwijzing naar opvoedbaarheid
1977 Paul WillisLeren arbeiden
Waarom arbeiderskinderen arbeidersjobs krijgen
1986 Pierre BourdieuVormen van kapitaal
Economisch kapitaal, cultureel kapitaal, sociaal kapitaal
1916 John DeweyOver opvoeding, onderwijs en burgerschap
De democratische opvatting van opvoeding en onderwijs
1960 Alexander Sutherland NeillSummerhill
Opvoeden in vrijheid
DE KWESTIE VAN INSTITUTIONALISERINGRedacteur: Pieter Verstraete
Inleiding
1961 Erving GoffmanTotale instituties
Over de kenmerken van totale instituties
1971 Ivan IllichOntscholing van de maatschappij: Het einde van een illusie?
Fenomenologie van de school
1975 Michel FoucaultDiscipline, toezicht en straf: De geboorte van de gevangenis
De middelen voor een goede dressuur
1977 Henk MichielseDe burger als andragoog: Een geschiedenis van 125 jaar welzijnswerk (1848-1972)
De crisis van het andragogisch werk (1965-1972)
1949 Célestin FreinetPedagogie van het werk
Op zoek naar een pedagogie van het werk
1971 Aïda Vasquez en Fernand OuryVan coöperatieve klas naar institutionele pedagogiek: Naar zelfbeheer in de onderwijspraktijk
De open school
DE KWESTIE VAN PROFESSIONALISERINGRedacteurs: Geert Kelchtermans en Carlijne Ceulemans
Inleiding
1986 Lee S. ShulmanKennisontwikkeling in onderwijs
Het ontbrekende paradigma
1983 Donald SchönDe reflectieve practicus. Hoe professionals denken in actie
Reflectie-in-actie
1987 Hermann GieseckePedagogiek als beroep: Grondvormen van pedagogisch handelen
De professioneel “pedagogische relatie”
1985 Henry GirouxDe leerkracht als transformatieve intellectueel
Naar een andere kijk op het werk van leerkrachten
1979 Hans AchterhuisDe markt van welzijn en geluk
Professionalisering
DE KWESTIE VAN VORMBAARHEIDRedacteurs: Jan Elen en Wouter Pols
Inleiding
1948 Burrhus Frederic SkinnerWalden Twee
Gedragsregulering als sociale utopie
1966 Jean PiagetDe psychologie van het kind
De factoren van de mentale ontwikkeling
1935 Lev VygotskijCultuur en ontwikkeling
De dynamiek van de verstandelijke ontwikkeling van de leerling in relatie tot het onderwijs
1949 Maria MontessoriAan de basis van het leven
De absorberende geest
2004 Philippe MeirieuSchool houden, voor de klas staan
Tussen opvoedbaarheid en vrijheid, tussen de almacht van de volwassene en de onmacht van de leraar
DE PEDAGOGIEK: EEN KWESTIERedacteurs: Danny Wildemeersch, Geert Kelchtermans en Pol Ghesquière
Inleiding
1979 Elliot W. EisnerDe pedagogische verbeelding – Over het ontwerpen en evalueren van schoolprogramma’s
Een “laatste” woord
1971 Philip J. IdenburgTheorie van het onderwijsbeleid
Relatieschema van het schoolwezen
1962 Leon Van GelderEen oriëntatie in de orthopedagogiek: Capita orthopedagogica et orthodidactica
De omschrijving der orthopedagogiek als deel van de pedagogiek
1980 Wim ter HorstAlgemene orthopedagogiek: Proeve van een theorie-concept
Problematische opvoedingssituatie (P.O.S.)
1909 Paul NatorpSociale pedagogiek. Theorie van de wilsvorming op basis van de gemeenschap
Opvoeding en gemeenschap
1978 Jack MezirowPerspectief Transformatie
Over de ontwikkeling van nieuwe betekenisperspectieven
Voor mij was het een feest der herkenning, waarbij ik niet zelden ook de teksten opzocht in mijn eigen bibliotheek en vaak weer uren met die tekst en omringende tekstgedeelten in de weer was. Het zijn stuk voor stuk klassieke teksten en ieder voor zich zijn ze van buitengewoon belang geweest in debatten in de 20ste eeuw. Debatten overigens, die niet zelden in tamelijk gescheiden wetenschappelijke en maatschappelijke nissen plaatsvonden.
Siebren Miedema, Pedagogiek, VOL. 39, NO. 3, 2019
'Dat is pedagogiek' is een lezenswaardig hebbeding dat recht doet aan de rijkdom van haar onderwerp.Werner van de Vrede, Vakbl Soc Werk 21, 32–34 (2020). https://doi.org/10.1007/s12459-020-0812-3
Dat is pedagogiek moet gekoesterd worden en hoort thuis in alle leraarslokalen en scholen als voedingsbron voor reflectie op het eigen handelen. Door de hardcore vormgeving kan het onbeschadigd door vele raadplegende lezershanden passeren. Het is daarnaast een welgekomen pedagogisch tegengewicht tegen populair en sloganmatig denken over onderwijskwaliteit en de daarmee verbonden overschatte ambities van onbegrensde meetbaarheid van prestaties en leerlinggedrag.
Roger Standaert, Impuls, 2019-2020/4
Voor studiegroepen over deze (of aanverwante) kwesties is het prachtig materiaal om in te grasduinen
Saskia van Oenen, PIP nr 110, september 2019
Related titles
The Romero Memory
Judith Gruber (Editor), Jonas Van Mulder (Editor), Kim Christiaens (Editor), Veerle Draulans (Editor), Jacques Haers (Editor), Joren Janssens (Editor), Stephan Parmentier (Editor),
November 2026
Infrastructuring Arrival
Karel Arnaut (Editor), Luce Beeckmans (Editor), Bruno Meeus (Editor),
November 2026
Feminists Resisting Gendered Violence
Hemangini Gupta (Editor), Fiona Mackay (Editor), Jan Breckenridge (Editor), Louise Chappell (Editor), Rachna Mehra (Editor), Rukmini Sen (Editor), Mailin Suchting (Editor),
October 2026
German–Rapanui Entanglements
Cristián Moreno Pakarati (Editor), Diego Muñoz (Editor), Philipp Schorch (Editor),
August 2026
Trend en toeval – vierde editie
Bruno Blondé (Author), Isabelle Devos (Author), Jord Hanus (Author), Wouter Ryckbosch (Author),
August 2026
Cinema in Post-War Belgium
Gertjan Willems (Editor), Bjorn Gabriels (Editor), Bénédicte Rochet (Editor),
May 2026
Performing Magnetism
Eleonora Paklons (Editor), Kristof Smeyers (Editor), Kurt Vanhoutte (Editor), Hannah Welslau (Editor),
May 2026
Menswaardigheid en veiligheid in onze digitale wereld
Pieter d'Hoine (Editor), Bart Pattyn (Editor),
March 2026
Cartographies of Catastrophes
Laura Demeter (Editor), Carmen M. Enss (Editor), Piotr Kisiel (Editor), Carol Ludwig (Editor),
February 2026
