Het lichaam (m/v)

Het onderscheid tussen man en vrouw lijkt een natuurlijk en onveranderlijk gegeven, dat zijn oorsprong vindt in de fundamenteel verschillende bouw van hun lichamen. Hun haast onvergelijkbare lichaamskenmerken doemen mannen en vrouwen niet alleen tot sterk verschillende seksuele gedragingen, maar zadelen hen ook op met tegengestelde ambities, verwachtingen en wereldvisies.

En toch zijn er tijden geweest waarin de grens tussen het mannen- en het vrouwenlichaam niet zo eenduidig te trekken viel. Tijden waarin de vrouwelijke geslachtsorganen naar binnen gekeerde versies van hun mannelijke tegenhangers waren, hermafrodieten als een derde sekse werden beschouwd en menstruerende of melkgevende mannen tot de mogelijkheden behoorden. Pas vanaf de zeventiende eeuw werden ‘mannelijkheid' en ‘vrouwelijkheid' als lichamelijk gedetermineerde en elkaar wederzijds uitsluitende categorieën verbeeld en beleefd.

In Het lichaam (m/v) wordt onderzocht hoe, van de middeleeuwse eschatologische literatuur tot de twintigste-eeuwse softpornobladen, een beroep op lichamelijke categorieën is gedaan om mannelijkheid en vrouwelijkheid van elkaar te onderscheiden. Het concreet beleefde lichaam bleek echter vaak weerstand te bieden aan dergelijke expliciete of subtiele normeringen.

"Het lichaam (m/v)" was edited by Kaat Wils.

Kaat Wils is gewoon hoogleraar aan de onderzoeksgroep Cultuurgeschiedenis vanaf 1750 en voorzitter van de Onderzoekseenheid Geschiedenis van de KU Leuven.

Kaat Wils is professor of European cultural history since 1750 at KU Leuven.

Yes, "Het lichaam (m/v)" is part of the "Alfred Cauchie Reeks" series. It's book 3 in the series.

Editors: Jan Roegiers (†), Werner Verbeke
Print ISSN: 0035-2381

De Alfred Cauchie Reeks bundelt studies die door leden van het departement Geschiedenis van de KU Leuven zijn geschreven en verzameld. Elke collectie richt de blik op een welomlijnd thema, dat is gekozen om de uitdagingen die het de historica of historicus biedt.

De serie wil tevens getuigen van een verlangen de traditionele grenzen van de discipline te overschrijden. Zowel op chronologisch als op methodologisch vlak wil zij ruimhartig zijn. De reeks ontleend haar naam aan Alfred Cauchie (1860-1922). Cauchie, in 1895 benoemd als hoogleraar aan de Leuvense Universiteit, was de man van het initiatief. Hij brak met de gesloten geloofswereld die hem omgaf, verkende al in de jaren 1880 de Vaticaanse Archieven, effende het pad voor de stichting van het Belgisch Historisch Instituut te Rome en richtte in 1900 de Revue d'histoire ecclésiastique op. Maar bovenal introduceerde hij aan de Leuvense Universiteit de cours pratiques in de geschiedenis, laboratoria voor historisch onderzoek. De reeksredactie bestaat uit Jo Tollebeek, Jan Roegiers (†) en Werner Verbeke.

Tussen hemel en aarde

Toon van Houdt

Het lichaam als teken. Mannen, vrouwen en 'vrouwelijke' mannen in de antieke fysiognomiek en retoriek

Eric Bousmar

Het weerbarstige lichaam. Profane cultuur en het officiële ascetisme van de Kerk in de Bourgondische Nederlanden

Jacoba van Leeuwen

Verrijst de vrouw bij het Laatste Oordeel? Middeleeuwse denkers over het statuut van het vrouwelijk lichaam op het einde der tijden

Ruth Timmermans

Een laatmiddeleeuwse mystieke vrouw met moderne ideeën. Religiositeit, lichaam en taal in verbeelden en handelen van Maria van Hout (+ 1547)

Johan Verberckmoes

Het geslacht van het lachende gelaat in de zestiende en de zeventiende eeuw

Dries Vanysacker

Het geseksueerde lichaam van de heks in de Nieuwe Tijd

Bart de Prins

Seksuele fantasie en kolonisatie. Een verkenning van de Nederlandse overzeese context in de zeventiende en de achttiende eeuw

Het moderne lichaam

Mineke Bosch

Vrouwelijke vruchtbaarheid en mannelijke melkproductie: Aletta Jacobs en Catharine van Tussenbroek over lichaam en leven

Henk de Smaele

'Excellents morceaux de nu'. Mannelijkheid, heteroseksualiteit en het vrouwelijk lichaam

Tom Verschaffel

Een mannelijk hart in een vrouwelijk lichaam. Vorstinnen, heldinnen en andere sterke vrouwen in de historische beeldvorming

Marnix Beyen

Zuiver geest in zuivere lichamen. Het literaire trio Uilenspiegelnele-Lamme en de genderende kracht van de natie

Ria Christens

De orthodoxie van het zaad. Seksualiteit en sekse-identiteit in de Rooms-katholieke traditie

José van Dijck

Een venster op de baarmoeder: de foetus als film