Welkom in Antwerpen?

Het Antwerpse vreemdelingenbeleid, 1830-1880

Ellen Debackere (Author),

Category: Diversity and Equity Studies, History 1800-present, Migration Studies, Nederlandstalige uitgaven - monografie en bundel, Urban Studies

Language: Dutch

ISBN: 9789462702141

Publication date: January 27, 2020

€41.50 (including 6% VAT)

Buy Now

Number of pages: 280

Size: 240 x 160 x 15 mm

Guaranteed Peer Reviewed Content

Stock item: 133020

Standard delivery time for print books:

For Belgium: 5 to 8 working days

For EU: 2 to 3 weeks

For other countries: 4 to 5 weeks

Category: Diversity and Equity Studies, History 1800-present, Migration Studies, Nederlandstalige uitgaven - monografie en bundel, Urban Studies

Language: Dutch

DOI: 10.11116/9789461663153

ISBN: 9789461663153

Publication date: January 27, 2020

€35.00 (including 6% VAT)

Buy Now

Number of pages: 280

Guaranteed Peer Reviewed Content

SHARE

Fascinerend onderzoek dat het vreemdelingenbeleid vroeger en vandaag kadert

In de negentiende eeuw bloeide de haven van Antwerpen en dat leidde tot een groeiende aantrekkingskracht op zowel internationale immigranten alsook werkmigranten uit andere hoeken van het land. In dit boek wordt onderzocht hoe de stad Antwerpen omging met buitenlandse nieuwkomers in een periode waarin niet enkel het aantal migratiebewegingen steeg, maar waarin ook de inmenging van de centrale staat alsmaar toenam. Na de onafhankelijkheid van België was de medewerking van de lokale bestuursniveaus aan het vreemdelingenbeleid geen evidentie: de meeste steden in de Zuidelijke Nederlanden hadden van oudsher een sterke traditie van politieke autonomie opgebouwd. Deze studie toont aan hoe de prioriteiten van het stedelijke vreemdelingenbeleid verschilden van die van de nationale staat, en hoe de stad het beleid ten aanzien van buitenlandse nieuwkomers soms bewust selectief toepaste. Het zijn tendens en die ook in de eenentwintigste eeuw nog actueel zijn en die het vreemdelingenbeleid – zowel vroeger als vandaag – vorm geven.

Deze publicatie is GPRC-labeled (Guaranteed Peer-Reviewed Content).

Dankwoord
Lijst van figuren, grafieken, tabellen en kaarten
1 Inleiding Migratiebeleid in de geschiedenis Terminologie Tijd en ruimte Opbouw en methodologie
2 Het vreemdelingenbeleid in AntwerpenUitdagingen en beperkingen Antwerpen en haar haven Migratie van, naar en doorheen Antwerpen Transitmigratie Immigratie De vreemdelingenwet Besluit
3 “Met enige waarschijnlijkheid van duurzaamheid”De registratie van vreemdelingen in de Scheldestad Niet zomaar politie: de Sûreté Publique De betrokken instanties Registratie: wetgeving en omzendbrieven Registratie op papier 1840: De opstart van het systeem 1850: Tien jaar vreemdelingendossiers 1880: Een geoliede machine Besluit
4 “On dit qu’elle était porteur d’un passeport”Identificatie van vreemdelingen in Antwerpen Paspoorten en wetgeving Het ‘gebruik’ van documenten in de vreemdelingendossiers Vreemdelingen en hun documenten Gebruik van documenten volgens leeftijd, gender en beroep Het gebruik van documenten volgens geografische herkomst Uitgezet: papieren in het bezit? De Antwerpse autoriteiten en hun ‘gebruik’ van documenten Besluit
5 “Que cette mesure nous considérons comme inhumaine”Onderstandsverlening aan vreemdelingen in Antwerpen De onderstandswoonstwetgeving en de positie van vreemdelingen Het Bureel van Weldadigheid en de ondersteuning van vreemdelingen Steun op microniveau Terugbetaling van gemaakte kosten Besluit
6 “Sans papiers, sans logement et sans moyens d’existence”De Antwerpse uitzetting van vreemdelingen uit het land Uitzettingen en de wet Uitzettingen op papier Naar de praktijk van het uitzetten Migratiepatronen Door de Antwerpse autoriteiten uit het land gezet: wie? Motieven achter een uitzetting: stedelijke overheid Motieven achter een uitzetting: de vreemdeling zelf Besluit
Besluit
Appendix 1. Toelichting bij het gebruik van de databank op basis van de vreemdelingendossiers 2. Toelichting bij de databank op basis van de uitwijzingsdossiers 3. Toelichting bij de databank op basis van het onderstandsregister 4. Toelichting bij de verwerking van de plaatsnamen 5. Toelichting bij de verwerking van de beroepscategorieën 6. Toelichting bij de zoektocht naar en de verwerking van de adressen van de adjunct-commissarissen
Noten
Bibliografie

Ellen Debackere

Ellen Debackere is onderzoekster en freelance journaliste. Ze behaalde haar doctoraat in de geschiedenis aan de Universiteit Antwerpen en de Vrije Universiteit Brussel.

Une idée largement partagée veut que l’intégration des migrants ait toujours été problématique, même quand ceux-ci provenaient d’autres pays européens et ne creusaient donc pas un fossé culturel dans leur terre d’élection. Mais les sciences historiques sont le plus souvent rétives aux généralisations. Ainsi ressort-il de la thèse de doctorat d’Ellen Debackere, portant sur la ville d’Anvers au cœur du XIXè siècle, que celle-ci fut alors des plus accueillantes à l’étranger, davantage même que ne le souhaitaient les autorités nationales.P.V., Le
passé belge, juin 30, 2020

Le travail d’Ellen Debackere n’en demeure pas moins riche et innovant. Au fil des chapitres, il montre à quel point le XIXe siècle constitue une période charnière d’expérimentation en matière de régulation administrative des migrations. [...] on ne peut que souhaiter que cette étude pionnière puisse inspirer d’autres projets de recherche sur d’autres types d’agglomérations.Mazyar Khoojinian, Contemporanea, Jaargang XLII — Jaar 2020 — Nummer 4

Deze studie, een handelseditie van een doctoraal
proefschrift, vertrekt vanuit het lokale niveau om
het immigratiebeleid in de halveeeuw tussen1830
en 1880 te analyseren. Na een eerste hoofdstuk
waarin de stand van het onderzoek wordt uiteengezet, wordt in vier hoofdstukken de alledaagse werking van de Antwerpen vreemdelingenadministratie belicht.Het onderzoek naar het vreemdelingenbeleid is vooral gebaseerd op individuele dossiers van vreemdelingen die zich aanmeldden bij
de Antwerpse overheid,die onderstand kregen of
administratief uitgewezen werden. Via steekproeven worden deze dossiers op een systematische
manier verwerkt om zo een schat aan informatie
over vier verweven beleidspraktijken - de registratie, de identicatie, de onderstandsverlening en uitwijzing van vreemdelingen- te verzamelen.
Frank Caestecker, Tijdschrift
voor Nieuwste Geschiedenis, LI, 2021, 3

Debackere’s werk maakt duidelijk dat om het Belgisch nationaal vreemdelingenbeleid in zijn geheel te vatten, alle verantwoordelijke bestuursniveaus van belang zijn. Steden speelden niet louter een bijrol, maar hadden wel degelijk de ruimte en macht om het beleid zelf vorm te geven. Ze toont aan dat Antwerpen, als grensstad met haar bloeiende haven, door haar uitzonderlijk profiel haar eigen accenten aan het lokaal vreemdelingenbeleid gaf. Het is met andere woorden te verwachten dat steden zoals Brussel, Luik en Gent mogelijks door hun verschillende posities andere prioriteiten hadden die hun houding ten aanzien van migranten beïnvloedden. Welkom in Antwerpen bewijst aan hedendaagse migratiehistorici de waarde van lokaal onderzoek, en inspireert hopelijk nieuwe onderzoekspistes binnen de migratiegeschiedenis.
Maïté Van Vyve, TSEG, VOL. 18, NO. 2, 2021, https://tseg.nl/article/view/10787/12073, DOI: 10.52024/tseg10787

Debackere’s meticulous and well-substantiated study is highly recommended, not only for port city historians or specialists of migration history, but for all readers interested in Antwerp’s and other cities’ past as a destination for people looking for a better life.
Christina Reimann, BMGN — Low Countries Historical Review | Volume 137 (2022) | review 18, DOI: https://doi.org/10.51769/bmgn-lchr.12189

Related titles