Ex abundantia cordis

Kleurrijke verhalen over de geschiedenis van Leuven en de Leuvense universiteit

De geschiedenis van Leuven en de Leuvense universiteit bevat veel boeiende en vaak onvermoede hoeken en kanten. Dit boek brengt een kleurrijk pallet aan thema’s in woord en in beeld: van de oudste straatnaam van Leuven, over de lotgevallen van het dijbeen van Justus Lipsius tot en met de typering van professoren in stripverhalen. Daarnaast passeren ook portretten van Jansenius de revue, het Palace Hotel in Maloja, het drankvertier van studenten aan de oude Leuvense universiteit, een Japanse theebus, het Russisch college, preciosa uit het archief van architect Huib Hoste, een kiekje van Leidse studenten en nog veel meer. Deze verhalen en thema's, die Mark Derez (°1954) als historicus verbonden aan het Leuvense Universiteitsarchief (1982–2019) nauw aan het hart liggen, zijn nu bijeengebracht en rijk geïllustreerd in Ex abundantia cordis.

"Ex abundantia cordis" was edited by Kjell Corens, Jan De Maeyer, Marc Nelissen, Nathalie Poot, Marleen Reynders, Sophie de Smet, Geert Vanpaemel and Anne Verbrugge.

Kjell Corens is historicus en archivaris van de KU Leuven.

Jan De Maeyer is professor emeritus of contemporary church history at KU Leuven and honorary director of KADOC-KU Leuven. His research focuses on political and social Catholicism, material Christianity, and the development of religious institutions and congregations.

Marc Nelissen is historicus en archivaris van de KU Leuven.

Nathalie Poot is stafmedewerker voor het KU Leuven Steunpunt wetenschappelijke collecties.

Marleen Reynders is egyptoloog en musicoloog (KU Leuven).

Sophie de Smet is historica en archivaris van de KU Leuven.

Geert Vanpaemel is emeritus professor wetenschapsgeschiedenis aan KU Leuven.

Geert Vanpaemel is professor emeritus of the history of science at KU Leuven.

Anne Verbrugge is kunsthistorica en als conservator verbonden aan de dienst Kunstpatrimonium van de KU Leuven.

Woord vooraf

Over Mark Derez
Kjell Corens

Bibliografie van Mark Derez
Sarah Ons en Sophie de Smet

De oudste (nog bestaande) straatnaam van Leuven: de Pensstraat
Marc Carnier

Een Leuvense bidellus uit de vijftiende eeuw
Marika Ceunen en Rob Belemans

Die alder excellenste cronyke van Brabant
Katharina Smeyers

Excommunicatie! Sensatie!
Marc Nelissen

Tussen Leuven (1425) en Dowaai (1562): de hardnekkige handhaving van een monopoliepositie
Hilde de Ridder-Symoens

De hertog komt! Een feestelijke doortocht in barre tijden
Bart Minnen

‘Wat staat daar nu eigenlijk op, op zo’n Gregoriusmis?’
Soetkin Vanhauwaert

Het Arenbergkasteel en de restauratie door Raymond Lemaire
Pieter Vlaardingerbroek

Het dijbeen van Justus Lipsius
Ine van Houdenhove

En garde!
Roland Renson

Over de portretten van Jansenius
Mathijs Lamberigts

De abdij van Park in het kaartboek van 1665
Stefan van Lani

Wat hebben we vandaag geleerd? Over collegedictaten vroeger en nu
An Smets

Mark Derez au service de l’histoire de l’art
Jacques Toussaint

Het Anatomisch Theater
Joris Snaet

Drie studenten uit Heule
Eddy Put

Augustus 1778 in Leuven: rood fluweel en goudbrokaat voor een adellijke primus
Marcus de Schepper

Een keizerlijk schelpenboek van Leuven naar Parijs
Pierre Delsaerdt

De wonderlijke wandeling van Keuremenne
Frank Judo

De andere revolutionaire Van der Noot: Jean Joseph, graaf van Duras
Arnout Mertens

Franse militairen op kamers in het Pauscollege
Piet Veldeman

Een zwierig theologenportret: Jan Theodoor Beelen
Leo Kenis

Félicien Rops en de Leuvense theologen
Dirk van Eldere

Kapel, klooster en universiteit
Luc Vints

Het Vesaliusinstituut
Jan Verhaeghe

Een orangerie in het Hollands College
Jelle Zeedijk

Het schrijn van het Studentenhuis: een afscheidscadeau voor Victor Belot
Lieve Gevers

Désiré Merciers bezoek aan de Salpêtrière
Kaat Wils

‘Kiekiana’
Johan Abts

‘Amis gothiques’
Bruno Comer

Portrait de Désiré Mercier, président de l’Institut supérieur de philosophie (1894)
Luc Courtois

Omer Karel de Laey, dichter in Leuven 1896-1902
Roger Tavernier

‘Il faut souffrir pour être belle’
Jan Raymaekers

‘O rijkdom van het onvoltooide’ ( Jan Hendrik Leopold), maar... Karel hier nog in de steigers!
Guido Cloet

Leuvense rekenkunde
Emiel Lamberts

Over vriendschap en een heel oud huis
Axel Buyse

26 augustus 1918
Johan Ickx

A l’heure du centenaire de la Grande Guerre, de nouveaux monuments
Laurence van Ypersele

‘Musique pour la pose de la première pierre de la Bibliothèque de l’Université de Louvain’
Gilbert Huybens

Katholieke moderniteit: pastorie en kerk van Zonnebeke van Huib Hoste
Sofie de Caigny

De schenking van baron Okura aan de Leuvense Universiteit
Willy vande Walle

Economie, een spel?
Leen van Molle

Belgium, dear friends and a Library
Wim Platteborze

‘….ITUTA’: vijf letters uit een tekst die nooit op de Leuvense universiteitsbibliotheek is gekomen
Gustaaf Janssens

De Ware Jacob
Rebecca Gysen en Marika Ceunen

Het Russisch College in Leuven
Jan de Maeyer

De Gentse erfenis van Edmond de Goeyse
Isabel Rotthier

Fernand van Oorlé
Marnix Beyen

Victor Servranckx, Machine à émouvoir – Machiene om te ontroeren
Anne Verbrugge

Vota academica
Bart & Henk Coppein

Scientia vincere tenebras
Marc Vervenne

Met vier op reis
Liesbet Nys

Het Leuvense cyclotron
Geert Vanpaemel

Die avond op de radio
Jan van Impe

Prosper Thuysbaert en Richard Weston
Nico van Campenhout

Stug, fluks en vluchtig: de engel van Harry Elstrøm
Herlinda Vekemans

Un métier si singulier
Françoise Hiraux

Welkom in Leuven! Hongaarse vluchtelingen in het college De Valk
Roeland Hermans

Groeten uit Maloja
Sophie de Smet

La chapelle Saint-Lambert à Heverlee, entre restauration et architecture contemporaine
Claudine Houbart

De tweede stichting
Ruben Mantels

De smaak van het verleden: over een bijzondere verzameling Liebig-chromo’s
Kjell Corens

Leuven Vlaams in de Westhoek
Norbert Moermans

Over studenten als bierconsumenten en immuniteit aan de universiteit
Erik Aerts

De droom van een academisch museum
Louis Vos

De stilte op de campus doorbroken
Winfried Dolderer

Boekhandel-bibliotheek Multatuli
Philip Vermoortel

Qu’est-ce qu’un intellectuel ? – Wat is een intellectueel?
Katrien Bergé

Reuzegom
Luc Rombouts

De wetenschappelijke collecties in kaart gebracht
Nathalie Poot

Het stucwerkgewelf van de bibliotheek van de abdij van Park in Heverlee
Sofie Beyen

Toren in roet
Barbara Baert

Leuvense professoren in strips
Ludo Meyvis

Aan het werk in en met een monument
Hilde van Kiel

Hoe universiteit erfgoed bezielt en hoe erfgoed universiteit bezielt
Bart Pattyn

Compagnon de route
Hertog Leopold van Arenberg

Professor!
Luc Verpoest

Tabula gratulatoria